Bản dự thảo "Chiến lược phát triển bóng đá VN đến năm 2020 và tầm nhìn đến năm 2030" đã ở vào giai đoạn chuẩn bị cuối cùng: Tổng cục TDTT phối hợp với VFF tổ chức lấy ý kiến giới chuyên môn, chỉnh sửa lần chót trước khi trình Thủ tướng chính phủ phê duyệt.
Quyết xóa cảnh "ăn đong"Lần đầu tiên, lãnh đạo ngành TDTT nói chung, Liên đoàn bóng đá VN (VFF) nói riêng đã thật sự thể hiện quyết tâm xóa cảnh "ăn đong" trong khâu định hướng, quản lý, điều hành BĐVN bằng hành động cụ thể với việc nghiên cứu, xây dựng bản dự thảo chiến lược kể trên. Cần nói thêm rằng rằng từ trước khi tổ chức lấy ý kiến giới chuyên môn (các chuyên gia, lãnh đạo VFF qua các thời kỳ, các cựu danh thủ...), bản dự thảo đã trải qua nhiều bước xây dựng, lấy ý kiến, trong đó có góp ý của các Bộ: Nội vụ, Tài chính, Kế hoạch đầu tư, Tư pháp, Công an, Quốc phòng. Chiến lược được xây dựng cũng nằm trong tổng thể việc triển khai thực hiện Chiến lược phát triển thể thao VN đến năm 2020 đã được Thủ tướng ký ban hành cách nay hơn 1 năm.
Theo đó, về mục tiêu phát triển, chiến lược đưa ra một số con số khá ấn tượng, phân theo 2 giai đoạn (2012-2020 và 2021-2030). Trong đó, ĐTQG nam sẽ nằm trong TOP 15 châu Á của giai đoạn 1 và tiến tới TOP 10 châu Á trong giai đoạn sau; đội tuyển nữ cũng phấn đấu đứng thứ 6-7 châu Á ở giai đoạn đầu và TOP 5 trong giai đoạn kế. Số lượng VĐV trẻ được đào tạo chính quy (năng khiếu tập trung trở lên) phấn đấu đạt 4.000-4.500 người/năm (giai đoạn 1) và đến năm 2030 là 6.000 người/năm. Chiến lược cũng đưa ra mục tiêu vào tài chính, trong đó nguồn thu của VFF phấn đấu đạt từ 130-150 tỷ/năm trong thời gian từ 2015-2020. Thậm chí, tới năm 2030, nguồn thu của VFF có thể đạt tới 300 tỷ đồng/năm. Nguồn thu trung bình của mỗi CLB chuyên nghiệp cũng được đề ra là từ 40-50 tỷ/năm (giai đoạn 2012-2015), 60-70 tỷ (2016-2020) và 120-150 tỷ đồng/năm trong giai đoạn 2026-2030...
Hội nghị góp ý dự thảo Chiến lược phát triển bóng đá VN. Ảnh: Hữu Bình
Để thực hiện các mục tiêu lớn kể trên, chiến lược đề ra 7 nhiệm vụ tổng thể bao gồm: Nâng cao chất lượng các đội tuyển (nam, nữ, các đội trẻ QG); Phát triển bóng đá chuyên nghiệp; Nâng cao chất lượng giải bóng đá vô địch quốc gia (V.League) và các giải khác trong hệ thống thi đấu bóng đá quốc gia; Quy hoạch đào tạo VĐV năng khiếu, VĐV bóng đá trẻ; Phát triển bóng đá phong trào; Đào tạo, phát triển nguồn nhân lực làm công tác quản lý, điều hành, tổ chức hoạt động bóng đá; Phát triển mạng lưới cơ sở vật chất kỹ thuật phục vụ công tác huấn luyện, đào tạo, tổ chức thi đấu bóng đá thành tích cao và phát triển bóng đá phong trào. Song so với các nhiệm vụ là những giải pháp thực hiện chiến lược: Đổi mới, nâng cao năng lực, hiệu quả quản lý về bóng đá; Tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức về phát triển bóng đá trong môi trường chuyên nghiệp và lành mạnh, kiên quyết phòng chống tiêu cực trong bóng đá; Đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, y học thể thao trong công tác huấn luyện và tổ chức thi đấu bóng đá; Tăng cường hợp tác, hội nhập với bóng đá quốc tế; Các giải pháp về tài chính...
Hệ thống giải bóng đá quốc gia cần tiếp tục nâng cao chất lượng. Ảnh: TL
Hàng loạt vấn đề cần giải quyết triệt đểPhân tích một cách tỉ mỉ, nếu đi vào cụ thể từng mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp thì đấy đều là những vấn đề không hề nhỏ. Ví dụ riêng việc đặc mục tiêu vào "tốp" nào của châu Á cũng không đơn giản. Lấy chỉ tiêu thành tích tại Asian Cup ư? Chớ quên rằng tuyển Trung Quốc còn không qua vòng bảng VCK giải này năm 2007, trong khi tuyển Việt Nam - chủ nhà của 1 bảng đấu - tiến vào tới... top 8 đội dự vòng tứ kết, không lẽ tuyển bóng đá VN đã mạnh hơn Trung Quốc, hay BĐVN đã nằm trong TOP 10 châu Á ngay từ dạo ấy rồi? Câu trả lời: Tới giải kế tiếp (Asian Cup), ĐT bóng đá VN "trượt vỏ chuối" ngay từ vòng đấu loại. Căn cứ vào bảng xếp hạng của FIFA ư? Cũng không thuyết phục, vì đấy chỉ là xếp hạng các ĐTQG, và 1 trận thua 1 đội mạnh tầm thế giới vẫn được cộng rất nhiều điểm, khiến thứ hạng có thể tăng vọt lên mấy chục bậc trong khi có thắng hàng chục trận trước các ĐTQG mạnh nhưng "ngang cơ" như Thái Lan, Singapore, Malaysia... cũng không bằng. Vậy lấy căn cứ nào để đánh giá BĐVN ở TOP bao nhiêu của châu lục?
Về mục tiêu về tài chính, việc đưa ra những con số về nguồn thu ước tính của mỗi CLB chuyên nghiệp trên thực tế là căn cứ vào các... khoản chi hàng năm hiện tại, cộng thêm một số phần trăm "trượt giá" và một số phần trăm ước lượng từ chỉ số phát triển chung của GDP. Nhưng cần lật ngược vấn đề, hiện nay việc một CLB nào đó chi ra vài chục tỷ đồng để đảm bảo hoạt động mỗi năm không phải "nguồn thu" thực tế. Cần có nghiên cứu, đánh giá, phân tích rất cụ thể để xác định thực chất CLB thu được bao nhiêu từ vé các trận đấu, giá trị thương quyền quảng cáo (tương ứng tiền tài trợ từ các ông - bà "bầu" và các khoản tài trợ phụ), từ kinh doanh hình ảnh CLB (hầu như chưa CLB nào kinh doanh được hình ảnh và "thương hiệu bóng đá" của mình), tiền bản quyền truyền hình, các hợp đồng quảng cáo khác có liên quan...
Về các nhiệm vụ cụ thể, nói như nhiều chuyên gia đã phát biểu trong cuộc hội thảo lấy ý kiến góp ý cho chiến lược, việc tối quan trọng chính là củng cố lại "kỷ cương" của bóng đá VN. Bên cạnh hàng loạt vấn đề về giáo dục VĐV, chất lượng của đội ngũ trọng tài, khán giả quá khích... ngay cả những biểu hiện chống đối VFF của VPF trong thời gian qua đã tạo nên bức xúc khá lớn đối với giới chuyên môn. Cựu tổng thư ký VFF Trần Bảy thậm chí còn dùng hình ảnh một "đứa con bị dị tật dù bố mẹ lành lặn"... để thể hiện sự bất bình.
Vô số vấn đề lớn của BĐVN cần giải quyết, và sự ra đời của Chiến lược phát triển bóng đá VN trong thời gian tới hoàn toàn có thể xem như một chiếc "kim chỉ Nam" để cả làng bóng có được định hướng rõ ràng để tiến bước trong tương lai. Tuy nhiên, để Chiến lược ấy thật sự thiết thực, không xa vời với những điều kiện, hoàn cảnh của thực tiễn phát triển bóng đá nước nhà, các nhà soạn thảo vẫn cần cân nhắc một cách kỹ lưỡng hơn, xuất phát từ cái nhìn trực diện vào các vấn đề "nóng bỏng" nhất, sao cho thể hiện được chân thực nhất thực trạng của nền bóng đá VN hiện tại!
Phan An