Thực trạng và giải pháp cho giao thông Hà Nội -Kỳ1: Sống chung với tắc đường!

Thứ Ba, 09/10/2012 07:39

(PL&XH) - Theo đánh giá của nhiều chuyên gia giao thông có uy tín, hạ tầng giao thông của Hà Nội dù còn nhiều bất cập, mật độ phương tiện giao thông tại Hà Nội đã quá tải nhưng chưa đến mức gây ra tình trạng ùn tắc nghiêm trọng như hiện nay.


Trong nhiều năm qua, các cơ quan chức năng TP Hà Nội đã nỗ lực không mệt mỏi để hạn chế tắc đường, nâng cao năng lực giao thông, hình thành nét văn minh đô thị cho Thủ đô. Tuy nhiên, do thừa kế một hạ tầng giao thông thiếu đồng bộ, do ý thức của người tham gia giao thông còn hạn chế nên giao thông Hà Nội vẫn chưa thể đáp ứng được tiêu chí của một đô thị tiên tiến, hiện đại…


 Đường tắc phần lớn do ý thức người tham gia giao thông

Hạ tầng giao thông thiếu đồng bộ

Theo quan điểm của Bộ Xây dựng, một nguyên nhân quan trọng dẫn đến tình trạng ùn tắc giao thông tại các thành phố lớn như Hà Nội, TP HCM là tỷ lệ đất dành cho giao thông rất thấp, khoảng 8% trong khi yêu cầu theo tiêu chuẩn phải đạt từ 24-26% và theo luật là khoảng 16-26%.

Bên cạnh đó, hạ tầng giao thông ở các đô thị lớn trong tình trạng tiêu chuẩn kỹ thuật thấp và lạc hậu, tốc độ phát triển chậm và thiếu đồng bộ. Hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông manh mún, có nhiều “nút thắt cổ chai” trong hệ thống, hầu hết vỉa hè bị chiếm dụng để buôn bán, một số tuyến đường bị xuống cấp nhưng chưa được sửa chữa kịp thời… nên dẫn đến tình trạng ùn tắc ngày càng phổ biến hơn.

Việc phát triển nhà cao tầng tại nội đô ở Hà Nội còn chưa được kiểm soát một cách chặt chẽ đã làm gia tăng dân số gây áp lực lớn lên giao thông. Tác động từ các tòa cao ốc đối với giao thông là rất lớn nhưng chưa được nhìn nhận đúng mức. Trên thế giới, với những công trình xây dựng từ 5.000 m2 sàn trở lên đều có quy định đánh giá về tác động giao thông.

Từ kết quả đánh giá này, kiến trúc sư phải thiết kế tòa nhà sao cho phù hợp, dựa trên cơ sở tổng nhu cầu chuyến đi phát sinh gần tòa nhà đó. Ở Việt Nam nói chung, Hà Nội nói riêng câu chuyện trên chưa được quan tâm đúng mức dẫn đến sự quá tải về người và phương tiện trong khu vực nội đô, tăng áp lực lên hạ tầng  giao thông.

Nói đến nguyên nhân gây tắc đường ở Hà Nội không thể không đề cập đến tình trạng đào đường, đào hè, làm cống thoát nước, lắp đặt hệ thống cáp quang theo kiểu “thi công rùa” trên địa bàn TP Hà Nội trong cả chục năm qua. Việc thi công kiểu “rùa bò” này khiến nhiều tuyến phố bị ùn tắc nghiêm trọng ngay cả khi chưa phải là  giờ cao điểm. Đó là tình trạng đã xảy ra ở đường 32, phố Láng Hạ, phố Thái Thịnh…

Để giảm bớt áp lực giao thông trong khu vực nội đô, từ nhiều năm nay UBND TP Hà Nội đã chỉ đạo và di dời nhiều cơ quan, nhà máy, cơ sở sản xuất ra ngoại ô như: Bộ Nội vụ, Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Ngoại giao, Bộ Công an, nhà máy cơ khí Trần Hưng Đạo, Cty Rượu Hà Nội, Văn phòng phẩm Hồng Hà, Dệt 8-3… Tuy nhiên, tại phiên chất vấn của kỳ họp thứ 3 HĐND TP Hà Nội vừa diễn ra mới đây, đại biểu Nguyễn Hoài Nam đã nhận định, việc đất thu hồi từ việc di dời một số nhà máy từ TP ra ngoại ô nhưng lại được dùng xây chung cư  là chưa hợp lý, sẽ tiếp tục là nguyên nhân gây ùn tắc giao thông.

Trao đổi về Chương trình số 07 “Tập trung xây dựng hạ tầng kỹ thuật đô thị, bảo vệ và nâng cao chất lượng môi trường giai đoạn 2011-2015”, đồng chí Nguyễn Công Soái, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Hà Nội nhận định: “Hiện tại, quỹ đất dành cho giao thông khu vực đô thị mới đạt 7-8%, trong khi quy hoạch đặt ra là 20-25%.

Hạ tầng yếu kém, thiếu đồng bộ, trong khi số phương tiện tham gia giao thông quá lớn, hơn 4,8 triệu ô tô, mô tô, phương tiện công cộng mới đáp ứng được 9% nhu cầu đi lại. Diện tích đất cho bãi đỗ xe mới đáp ứng khoảng 10% nhu cầu... Đây là những nguyên nhân gây ùn tắc giao thông…”.


Một hình ảnh chấp hành nghiêm quy định về giao thông ở Singapore?

Báo động về văn hóa giao thông

Theo đánh giá của nhiều chuyên gia giao thông có uy tín, hạ tầng giao thông của Hà Nội dù còn nhiều bất cập, mật độ phương tiện giao thông tại Hà Nội đã quá tải nhưng chưa đến mức gây ra tình trạng ùn tắc nghiêm trọng như hiện nay. Việc tắc đường xảy ra ngày càng thường xuyên và nghiêm trọng hơn tại Hà Nội chủ yếu do ý thức kém của người tham gia giao thông.

Hiện, trên địa bàn TP Hà Nội có 79 điểm (điểm đen về giao thông) thường xuyên ùn tắc giao thông vào giờ cao điểm. Những điểm đen giao thông này nằm trên các tuyến phố Nguyễn Trãi, Khuất Duy Tiến, Phạm Văn Đồng, Khâm Thiên, Sơn Tây, Đê La Thành, Trường Chinh… Nguyên nhân gây ùn tắc tại các khu vực này một phần do đường hẹp, xung đột giao thông lớn nhưng chủ yếu vẫn là tình trạng không ai nhường ai, khi thấy tắc đường là lao sang làn đường ngược chiều để vượt lên trước hoặc cố “đè đầu” phương tiện khác để nhích lên dù chỉ vài cm.

Ở những điểm đen giao thông này, ý thức của người tham gia giao thông yếu hay nói hình ảnh là đa số người tham gia giao thông chưa có văn hóa giao thông. Một chiến sĩ CSGT đội 7, phòng CSGT CA TP Hà Nội cho biết: “Ở một số điểm hay ùn tắc như ngã tư phố Tôn Thất Tùng – Trường Chinh, nếu không có CSGT túc trực thì ngày nào cũng ùn tắc nghiêm trọng vào giờ cao điểm. Ở Hà Nội, những vụ ẩu đả từ va chạm giao thông tháng nào cũng có, thậm chí tuần nào cũng có. Và người ta không quá mất nhiều thời gian để nhìn thấy cảnh xe máy, ô tô, xe buýt phóng như bay để vượt đèn đỏ khi phát hiện không có CSGT…

Tại nhiều kỳ họp HĐND TP Hà Nội, một số đại biểu cũng chỉ ra rằng, ý thức của rất nhiều hộ dân sống ở mặt phố Hà Nội chưa tốt. Điều đó thể hiện qua tình trạng nhà nhà, người người bằng mọi cách làm mái che, mái vẩy, bậc lên xuống, cơi nới.. để lấn ra diện tích chung càng nhiều càng tốt. Bên cạnh đó, tình trạng lấn hè đường để buôn bán cũng đã đến mức báo động.

Kết quả của thực trạng đó là việc nhiều đường phố ở Hà Nội cứ nhỏ dần, cụ thể như ở phố Tây Sơn, Đê La Thành, Cầu Giấy, đường Láng… Đây chính là một trong những nguyên nhân gây tắc đường dù đã được “điểm mặt chỉ tên” nhưng chưa được giải quyết triệt để…

Một nguyên nhân khác gây tắc đường nhưng ít được đề cập đến là sự buông lỏng quản lý, xử lý thiếu kiên quyết, thậm chí tiêu cực của một bộ phận cán bộ thanh tra xây dựng, thanh tra giao thông, CSGT trong các lĩnh vực xử lý trật tự xây dựng đô thị, xử lý vi phạm Luật Giao thông đường bộ…

Chính từ thực tế trên mà trong những năm gần đây nhiều đại biểu HĐND TP Hà Nội, ĐBQH, các chuyên gia về giao thông thường xuyên nhắc đến cụm từ: Văn hóa giao thông. Nếu đại đa số người dân đều có văn hóa giao thông thì chắc chắn sẽ giảm thiểu được nạn tắc đường ở các đô thị lớn, trong đó có Hà Nội.

Theo nhiều chuyên gia về giao thông, việc tăng dân số cơ học ở những đô thị trung tâm chưa được kiểm soát hiệu quả. Tại Hà Nội, mật độ dân số các quận nội thành khoảng  25.000-36.000 người/km2 trong khi Singapore, Hồng Kông chỉ khoảng 6.500 người/km2. Mật độ dân số cao cộng với việc sử dụng phương tiện cá nhân như xe máy, ô tô riêng để đi lại khiến đường phố Hà Nội trở nên quá chật chội và thường xuyên ùn tắc tại các ngã ba, ngã tư và ở các con đường dẫn vào trung tâm TP như Nguyễn Trãi, Nguyễn Văn Cừ, Giải Phóng.
Nếu ai đó một lần quan sát tại điểm giao nhau giữa đường tàu với đường bộ tại các khu vực ngã tư Khâm Thiên – Nguyễn Thượng Hiền; Đào Duy Anh – Giải Phóng – Lê Duẩn; đường 70 – Văn Điển. sẽ hiểu ngay vì sao mỗi khi tàu chạy qua khu vực này là ở đây lại tắc đường. Khi dừng phương tiện để chờ tàu đi qua, thay vì đỗ xe trên phần đường của mình, hầu hết những người đi xe máy đều cố gắng lao sang bên kia đường (làn ngược chiều) để tiếp cận càng gần khu vực rào chắn càng tốt với mục đích vượt qua đám đông ngay khi nhân viên đường sắt mở rào chắn. Việc không ai nhường ai khiến các phương tiện rơi vào tình cảnh không thể tiến, cũng không thể lùi, tắc cứng vì tình trạng hàng trăm phương tiện đối đầu nhau sau khi tàu đi qua.


  
            (Còn nữa)
M.Tuấn
Ý kiến bạn đọc
  • có một điều này mà chẳng thấy ai đề cập,hiện nay ở dọc nhiều tuyến đường Hà Nội,có những quán vịt quay,thịt nướng đốt than làm khói tỏa hết ra đường,kèm theo đó là bụi than nữa,đi đường bị khuất tầm nhìn

  • đường ở nước ta còn lâu mới hết tắc. một phần vì đường xá.. nhưng cũng một phần do ý thức tham gia của người dân mình quá kém.. vd như chuyện chờ đèn đở thôi, dõ dàng người sau bít đèn vẫn còn đỏ má cứ bấm còi inh lên, rồi không ai chịu ngường ai, cứ thấy đèn còn mấy giây nữu thì đã chạy, thành thử một bên thì chưa đi qua còn bên kia đã chạy,thế là hai bên lại phải tranh nhau đi giữa ngã tư... đường đã tắc lại càng tắc hơn...

Đọc nhiều