Dương Khắc Linh có mâu thuẫn với nguyên tắc của chính mình?

Cập nhật: 06:50 | 12/05/2018
Mấy năm trước, khi tham gia hội đồng thẩm định âm nhạc để đưa ra kết luận xem Sơn Tùng có đạo nhạc Hàn Quốc hay không, nhạc sĩ Dương Khắc Linh từng rất khắt khe khi cho rằng: Đạo beat (bản phối) cũng là đạo. Ấy thế mà chỉ mới đây thôi, dân nghe nhạc trong nước bất ngờ phát hiện sáng tác mới nhất của Dương Khắc Linh có phần hao hao giống bài hát của Trịnh Thăng Bình.

Chẳng lẽ, nhạc sĩ họ Dương đã quên ngay những gì mình nói, hay là, thực sự để phân biệt giữa đạo nhạc, hay không đạo, lại thành chuyện muôn đời không có hồi kết?

Ca khúc “Đừng như thói quen” do Anh Quân Jaykii - Ngọc Duyên Sara thể hiện trong đêm chung kết Giai điệu chung đôi, ngoài vươn lên dẫn đầu bảng xếp hạng #zingchart còn được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội. Bài hát này đã lật đổ “Người âm phủ” sau thời gian dài thống trị bảng xếp hạng để giành lấy ngôi vị quán quân.

“Đừng như thói quen” thuộc thể loại ballad không quá nổi bật, mới mẻ. Tuy nhiên, ca khúc được khán giả yêu thích bởi giai điệu dễ nghe, cách trình bày cảm xúc. Và đây được xem là sáng tác của nhạc sĩ Dương Khắc Linh.

Vấn đề là ở chỗ, ca khúc này có phần điệp khúc hao hao giống một sáng tác của Trịnh Thăng Bình 8 năm về trước. Càng vấn đề hơn khi tên tuổi vướng nghi án đạo nhạc lại là Dương Khắc Linh, khi chính anh đã ngồi nhiều hội đồng thẩm định nghi án đạo nhạc của ca sĩ, nhạc sĩ khác.

duong khac linh co mau thuan voi nguyen tac cua chinh minh
Nhạc sĩ Dương Khắc Linh vướng nghi án đạo nhạc, khiến rất nhiều người nghe nhạc phản ứng gay gắt với sáng tác mới của anh. Ảnh tư liệu

Trong chương trình Giai điệu chung đôi, sau khi Anh Quân Jaykii - Ngọc Duyên Sara trình bày “Đừng như thói quen”, Trịnh Thăng Bình - đảm nhận vai trò giám khảo đã nhận xét ca khúc khiến anh liên tưởng tới một bài hát cũ. Anh nói: “Khi nghe bài hát này, Bình tự dưng nhớ đến một ca khúc cũ, được tôi viết cách đây 8 năm trước”.

Ngay lập tức, Dương Khắc Linh ngồi cùng hàng ghế giám khảo lên tiếng giải thích: “Thật ra, những ca khúc ballad sử dụng chung vòng hòa thanh thì rất dễ giống nhau về giai điệu. Cái quan trọng là lời khác, cách mình hát khác. Và người hát khác thì đã là một cái khác rồi”.

Câu trả lời của Dương Khắc Linh khiến khán giả phản ứng gay gắt. Bởi đã có lần Dương Khắc Linh từng nói rằng: “Nếu lấy một bản hòa âm đã có sẵn của một ca khúc đã được ra mắt của một ca sĩ khác và viết một giai điệu mới lên thì vẫn bị gọi là lấy cắp vì hiển nhiên chưa được sự đồng ý của tác giả. Hơn nữa, khi ca sĩ đã thu lợi nhuận từ việc biểu diễn những ca khúc này, bán nhạc chuông nhạc chờ từ những ca khúc này thì lại càng phạm luật". Có nghĩa rằng, chính nhạc sĩ họ Dương khẳng định, đạo beat cũng là đạo, quan điểm này được thể hiện rõ nét khi anh ngồi hội đồng nghệ thuật thẩm định và kết luận, ca khúc “Chắc ai đó sẽ về” của Sơn Tùng là đạo nhái sáng tác của Hàn Quốc.

Chẳng lẽ mới có mấy năm, nhạc sĩ đã quên nhanh quá, cho rằng sự giống nhau về giai điệu là bình thường? Chính câu trả lời đã làm cộng đồng yêu nhạc phản ứng mạnh mẽ, thậm chí, các fan còn hò nhau tăng view cho sáng tác cũ của Trịnh Thăng Bình, nhằm ngầm ý ủng hộ “sản phẩm chính chủ”.

Mới đây nhất, nhạc sĩ Dương Khắc Linh đã có đính chính lại. Anh cho biết phần điệp khúc của “Đừng như thói quen” không phải do anh viết: “Trong việc này, tôi không viết giai điệu đoạn điệp khúc đó. Nhưng tôi không nói Jaykii đạo nhạc, bởi vì bản thân cậu ấy cũng chưa bao giờ nghe bài của Trịnh Thăng Bình. Cả hai chúng tôi chưa từng nghe bài đó. Vấn đề làm cho nhiều người bức xúc là do cách diễn đạt của tôi lúc ghi hình không đúng hết ý nghĩa” – Dương Khắc Linh chia sẻ. Anh cho rằng do mình trên sóng trực tiếp nói không thoát hết ý. Thực chất là nhạc sĩ đã ghi âm một bản sáng tác có điệp khúc rất khác, nhưng đưa cho Jaykii chỉnh lại theo ý của ca sĩ trẻ. Cả hai đều không biết bản chỉnh sửa ấy giống sáng tác của Trịnh Thăng Bình.

Nhạc sĩ cũng khẳng định: “Tôi lên tiếng để khán giả hiểu rằng đây không phải là lỗi của tôi, cũng không phải là của Jaykii, mà là sự ngẫu nhiên”.

Thực tế là có sự ngẫu nhiên trong âm nhạc không? Có. Như trường hợp Vũ Cát Tường sáng tác ca khúc “Vết mưa”. Sau thời gian ca khúc nổi đình nổi đám ở thị trường trong nước, khán giả đã phát hiện rằng, ca khúc này có nhiều nét giống với sáng tác của một nghệ sĩ nổi tiếng người Nhật. Ngay sau đó, Vũ Cát Tường đã gửi các chứng cứ liên quan khẳng định sáng tác của bản thân, thời điểm ghi, thời điểm phát hành… và được chính ca sĩ người Nhật khẳng định: Đó là sự trùng hợp ngẫu nhiên ở một số nốt và cảm nhận âm nhạc mà thôi.

Thời điểm một ca khúc ra mắt, chính là lợi thế, ca khúc ra sau, khó có lời bào chữa nào phù hợp. Còn chuyện đạo beat (bản phối) vẫn là tranh cãi đến tận bây giờ, khi chính các nhạc sĩ trong nước không cùng quan điểm. Nhạc sĩ Dương Khắc Linh cho rằng bê nguyên beat là đạo, nhạc sĩ Thanh Bùi từng chia sẻ, beat (bản phối) là chất xám của người khác, nên hầu như không có ai sáng tác dựa trên beat của người khác cả.

Nhưng ở Việt Nam vẫn nhập nhằng quan điểm: Mượn beat không phải đạo, mượn beat và sáng tạo khác bê nguyên bản phối của người khác về thêm lời vào. Dù việc vay mượn beat để sáng tạo nên những tác phẩm mới cho riêng mình là không phạm pháp, thế nhưng ranh giới giữa vay mượn và ăn cắp toàn bộ beat thực tế rất mong manh.

Từ chuyện của Dương Khắc Linh, mới thấy rằng đạo nhạc là vấn đề vô cùng khó xác định. Tất nhiên, chưa thấy trong showbiz Việt ai vướng nghi án đạo nhạc mà suy sụp, giã từ sự nghiệp cả, thậm chí, sản phẩm vướng nghi án đạo còn hút view mạnh mẽ. Nhưng chỉ mong các nhạc sĩ, đừng mâu thuẫn với quan điểm nghệ thuật của chính mình. Như Dương Khắc Linh, lâu nay anh vốn được ngợi khen, sáng tác vốn có chất và được ưa chuộng rồi, vướng nghi án đạo nhạc, dù đúng, dù sai, cũng gây thất vọng bao nhiêu!

Nam Dương