Làm gì để những dự án “treo” có ích cho Nhà nước, chủ đầu tư và người dân?

Kỳ 3: Người dân tại dự án “treo” khổ trăm bề suốt 13 năm

Cập nhật: 09:40 | 21/04/2018
Dự án chậm tiến độ hoặc lâm vào cảnh quy hoạch “treo”, người đầu tiên lĩnh hậu quả chính là người dân chứ không hẳn là chủ đầu tư. Dự án khu đô thị mới Thịnh Liệt (DA KĐTM Thịnh Liệt), quận Hoàng Mai, Hà Nội bị “treo” suốt 13 năm trời chính là ví dụ điển hình.
ky 3 nguoi dan tai du an treo kho tram be suot 13 nam Kỳ 2: Thông điệp nào với dự án chậm triển khai hoặc câu giờ chờ thời?
ky 3 nguoi dan tai du an treo kho tram be suot 13 nam Kỳ 1: "Điểm mặt" một loạt dự án dở dang

Ngày 10-8-2004, UBND TP Hà Nội có Quyết định số 4930/QĐ-UB phê duyệt quy hoạch chi tiết KĐTM Thịnh Liệt, Hoàng Mai. Theo đó, thu hồi 351.618m2 đất tại các phường Tương Mai, Hoàng Văn Thụ và Thịnh Liệt để tạm giao cho TCty Xây dựng và phát triển hạ tầng (Licogi) thuộc Bộ Xây dựng tổ chức điều tra lập phương án giải phóng mặt bằng, chuẩn bị triển khai DA KĐTM Thịnh Liệt.

Suốt 13 năm trời DA luôn trong tình trạng “đắp chiếu”, hàng nghìn mét vuông đất bị bỏ hoang. Vì thế cuộc sống người dân rơi vào cảnh dở khóc, dở cười. Nhà xây từ những năm 80, 90 đã xuống cấp không được tu sửa, tình trạng ô nhiễm môi trường, nguy cơ mất an ninh trật tự. Suốt một thời gian dài nước sạch và điện sinh hoạt bị cắt vì là khu vực quy hoạch. Muốn có nước sinh hoạt, người dân phải kéo nhờ đường ống nước của các hộ gia đình gần đó và phải chịu mức phí là 15.000 đồng/m3. Trong khi đó, giá điện sinh hoạt cũng phải thanh toán cao hơn mức bình thường. Hơn một năm trở lại đây khu vực này mới được cấp nước sạch, sử dụng điện theo đúng giá Nhà nước. Nhưng để có được những dịch vụ này, người dân hoàn toàn phải tự liên hệ, tự bỏ chi phí lắp đặt.

ky 3 nguoi dan tai du an treo kho tram be suot 13 nam
Cuộc sống tạm bợ của gia đình bà Trần Thị Nga trong khi chờ nhà tái định cư từ chủ đầu tư. Ảnh: P.H

Ông Mạnh Hùng, tổ dân phố 41, Thịnh Liệt than thở: Do cuộc sống người dân luôn trong cảnh sẵn sàng phải chuyển đi khi chủ đầu tư thi công dự án nên trẻ nhỏ đến tuổi đi học đều phải học trái tuyến ở phường Tân Mai.

Bà Trần Thị Nga, 82 tuổi, tổ 42 Thịnh Liệt kể lại: Khi có dự án gia đình tôi đã chấp hành giao đất cho DA ngay. Do nghe lời hứa hẹn của chủ đầu tư, sau 6 tháng sẽ có nhà tái định cư, đến nay đã hơn 3 năm mà chưa thấy hình hài nhà tái định cư ở đâu. Hơn 82 tuổi đầu mà phải năm lần chật vật đi thuê nhà để ở, cơ cực vô cùng.

Quyết định số 4930/QĐ-UB của UBND TP Hà Nội nêu rõ: Licogi có trách nhiệm liên hệ với Sở Tài nguyên môi trường để xác định ranh giới khu đất trên bản đồ và ngoài thực địa phục vụ cho công tác GPMB. Liên hệ với UBND quận Hoàng Mai thành lập Hội đồng GPMB, tổ chức bồi thường cho người bị thu hồi đất theo quy định. Khẩn trương hoàn thiện hồ sơ quy hoạch chi tiết 1/500 dự án đầu tư, trình cấp có thẩm quyền phê duyệt theo quy định để lập hồ sơ xin giao đất chính thức, tổ chức thực hiện dự án theo quy định của Luật Đất đai.

Quyết định này cũng nhấn mạnh: “Sau 6 tháng kể từ ngày ký, nếu Licogi chưa thực hiện xong khoản 2, Điều II của quyết định này (liên hệ với UBND quận Hoàng Mai thành lập Hội đồng GPMB, tổ chức bồi thường cho người bị thu hồi đất theo quy định). Hoặc sử dụng không đúng nội dung ghi tại Điều I thì GĐ Sở Tài nguyên môi trường trình UBND TP thu hồi quyết định tạm giao đất”.

Trước sự việc DA KĐTM Thịnh Liệt bị quy hoạch treo suốt 13 năm qua, ngày 19-6-2017, UBND TP Hà Nội đã ra Thông báo kết luận số 590 nêu rõ: “Dự án khu đô thị mới Thịnh Liệt tại các phường Tương Mai, Thịnh Liệt, Hoàng Văn Thụ (quận Hoàng Mai) phê duyệt từ năm 2004 đến nay, tiến độ triển khai dự án quá chậm, nguyên nhân chính là do nhà đầu tư chưa chủ động triển khai dự án theo quy định”.

Trong khi những kiến nghị của người dân chưa được chủ đầu tư và chính quyền sở tại giải quyết dứt điểm, nhà tái định cư cũng chưa thấy đâu, bất ngờ tháng 8-2017, UNBD phường Thịnh Liệt và UBND phường Tương Mai thông báo phải bàn giao ngay mặt bằng cho chủ đầu tư có tư cách pháp nhân mới.

Pháp nhân mới ở đây chính là Cty TNHH MTV Nhà ở và đô thị Licogi. Giải thích điều này với báo chí, ông Nguyễn Minh Căn, Phó Trưởng ban bồi thường, GPMB quận Hoàng Mai cho biết, tháng 3-2016, Licogi trong công tác kiện toàn bộ máy tổ chức đã có quyết định thành lập Cty TNHH Nhà ở và đô thị Licogi. Một trong những hoạt động của Cty thành viên này là tiếp quản, nhận bàn giao nguyên trạng (đất đai, tài sản, vốn, lao động, nợ…) để trực tiếp làm chủ đầu tư DA.

Việc GPMB chậm là do trong quá trình triển khai có nhiều hộ dân chưa đồng thuận với phương án đã phê duyệt, do chính sách GPMB của TP có nhiều thay đổi, chưa đồng bộ trong chính sách bồi thường, hỗ trợ về đất. Bên cạnh đó, trong giai đoạn 2008 DA dừng lại lý do Hà Tây sáp nhập vào Hà Nội nên các DA lớn Hà Nội phải được tổng kiểm tra và được phép của Thủ tướng và TP Hà Nội mới được tiếp tục triển khai. Trong đó, Licogi bị dừng lại đến 2010 tiếp tục khởi động lại. Ngoài ra, chủ đầu tư DA chưa đủ năng lực tài chính tại thời điểm phê duyệt phương án để chi trả tiền cho các hộ dân.

Hiện vẫn còn 107 hộ dân chưa nhận tiền, chưa bàn giao mặt bằng. Diện tích đất chưa phê duyệt phương án bồi thường là hơn 60.000m2, quận Hoàng Mai đang trình TP được phép lập, phê duyệt phương án có hỗ trợ đặc thù đúng theo quy định. Hiện tại, công tác GPMB đã bàn giao được cho chủ đầu tư diện tích hơn 208.000m2.

Liên quan đến DA KĐTM Thịnh Liệt, tháng 6-2017, Chủ tịch UBND TP Hà Nội đã có chỉ đạo nhà đầu tư có trách nhiệm làm nhà tái định cư và mua nhà thương mại để tái định cư theo quy định; trường hợp cần điều chỉnh vị trí xây nhà tái định cư sang vị trí khác để đẩy nhanh tiến độ GPMB, nhà đầu tư hoàn thiện thủ tục theo quy định. Trong thời gian xây dựng nhà tái định cư, nhà đầu tư phải chịu trách nhiệm bố trí tạm cư theo quy định.

(Còn nữa)

Khắc Hạnh