Kỷ niệm 63 năm ngày giải phóng Thủ đô (10-10-1954/10-10-2017):

Kỳ 5: “Hà Nội của tôi”...

Cập nhật: 07:51 | 17/10/2017
Cứ ngỡ rằng, “Hà Nội của tôi” chỉ là câu nói mà những người dân Hà Nội thường dùng để bộc bạch về tình yêu của mình với mảnh đất này. Nhưng câu nói ấy lại được xuất phát từ trái tim của một người ngoại quốc – cựu Đại sứ Pháp Jean-Noel Poirier. Và, câu nói yêu thương ấy đã được ông đặt tên cho đứa con cưng của mình – phim tài liệu “Hà Nội của tôi” (tên tiếng Pháp là Mon Hanoi) để tri ân đến đất nước và con người Việt Nam khi ông kết thúc nhiệm kỳ công tác kéo dài 4 năm của mình.

Cựu Đại sứ Pháp Jean-Noel Poirier sinh ra và lớn lên tại Paris, Pháp. Từ thủa nhỏ, ông đã có mối lương duyên đặc biệt với Việt Nam khi nghe những câu chuyện qua lời kể của ông ngoại, là người từng đi biển trong một đội tàu thương mại. Bà nội ông cũng được sinh ra tại Huế vào năm 1895. Năm 16 tuổi, ông học tiếng Việt, Trung và đã có ý định sẽ gắn bó với mảnh đất châu Á.

Ông đến Việt Nam lần đầu vào năm 1989 và cảm nhận rằng: “Tôi có cảm giác kỳ lạ của người trở về nhà”. Năm 40 tuổi, ông đón sinh nhật tại TP HCM, 10 năm sau, ông đón sinh nhật tại Hà Nội. Năm 2012, ông chính thức trở thành Đại sứ Pháp tại Việt Nam, sống và làm việc tại Tòa nhà Đại sứ Pháp, đồng thời có cơ hội tìm hiểu sâu hơn về Hà Nội - nơi đã trở thành một phần trong tâm hồn ông.

ky 5 ha noi cua toi
Cựu Đại sứ Pháp Jean-Noel Poirier trong buổi giới thiệu phim “Hà Nội của tôi” . Ảnh: Đoàn làm phim

Bộ phim tài liệu “Hà Nội của tôi” dài 52 phút, được cựu Đại sứ Pháp Jean-Noel Poirier và anh trai làm vào năm 2016. Phim được quay vào cả mùa hè và mùa đông với mong muốn thu được những cảnh đẹp nhất về Hà Nội. Phim là một hành trình khám phá thú vị từng ngõ ngách của Hà Nội, là cuộc tìm kiếm những “bí mật” về TP khiến ông “nhớ về Paris của tuổi ấu thơ”. Những bí mật ấy được ông ví như những nét “duyên ngầm” mà đôi khi chính người Hà Nội không để ý đến. Phim không chỉ bao gồm những cảnh quay về Hà Nội mà còn có nhiều cảnh quay ở Pháp hay những TP khác của châu Âu để thấy được sự gần gũi, giao thoa về văn hóa của Hà Nội và nơi “chôn nhau cắt rốn” của ông cũng như nơi ông đã từng ghé qua.

Điều đặc biệt trong bộ phim tài liệu này chính là việc cựu Đại sứ Pháp Jean-Noel Poirier không đưa hình ảnh những ngôi nhà cao tầng, chọc trời, sự ồn ào, sầm uất và hào nhoáng nơi độ thị vào phim. Thay vào đó, những quán ăn vỉa hè, những khu tập thể cũ kỹ, những con phố nhỏ xinh, những người lao động bình dị với nụ cười hiền hậu, những đứa trẻ với tâm hồn trong sáng hay đơn thuần chỉ là ô cửa sổ, mảnh vữa tường đơn sơ,... đều có sức hút mãnh liệt với ông. Những thước phim giản dị, thân quen ấy đều hiện lên một cách đầy duyên dáng và hấp dẫn trong “Hà Nội của tôi”.

Chia sẻ về ý tưởng thực hiện bộ phim, ông Jean-Noel Poirier nói: “Mỗi vị Đại sứ khi kết thúc nhiệm kỳ đều có món quà dành tặng nơi mình đã sinh sống, làm việc, tôi lựa chọn điện ảnh. Thông qua bộ phim này, tôi muốn bày tỏ những tình cảm và suy nghĩ của mình về người dân Thủ đô, muốn khán giả khám phá những góc họ ít biết đến hoặc những nơi đã bị lãng quên. Hà Nội tồn tại cùng lúc cả những điều cũ kỹ và hiện đại, gợi nhớ đến Paris thời thơ ấu của tôi. Giờ đây, Paris đã là một TP khác - một thủ đô du lịch của thế giới, một trung tâm khổng lồ của những xa hoa, những viện bảo tàng, hội hè những buổi hòa nhạc ngoài trời...

Còn Hà Nội phát triển nhưng không mất đi linh hồn, bản sắc của mình. Tôi mong muốn qua bộ phim này sẽ đem đến cho những cư dân của Hà Nội cũng như tất cả người dân Việt Nam một cái nhìn mới mẻ về vẻ đẹp và sự duyên dáng hiển nhiên của Thủ đô”.

Ông Jean-Noel Poirier thích cách đón bình minh bình dị của người Hà Nội: tập thể dục tại công viên. Ông bảo người Pháp thường hoạt động riêng lẻ nên hình ảnh người Hà Nội say sưa trong những màn tập thể dục thu hút ông ngay khi đặt chân đến Hà Nội.

Trong con mắt của vị cựu Đại sứ Pháp, hình ảnh đầu tiên ông liên tưởng đến khi nghĩ về Hà Nội chính là những người phụ nữ Hà Nội. Ông ví họ là những người luôn có mặt tuyến đầu, vừa tràn đầy năng lượng, sự thanh lịch, quyến rũ, vừa tốt bụng, hài hước. Vì lẽ đó, ông hay nói đùa rằng: “Ở Việt Nam, phụ nữ làm tất cả”.

Là người con của đất Pháp nên khi đến Hà Nội, kiến trúc kiểu Pháp của những ngôi biệt thự cổ tại Hà Nội có một sức hút lạ kỳ với ông Jean-Noel Poirier. Trải qua những thăng trầm, nhiều ngôi biệt thự được cải tạo thành những quán cà phê, giống như những nhà hàng lớn ngoài trời. Ông ví những ngôi biệt thự và tòa nhà công sở tại Hà Nội giống như bài học ngoài trời về lịch sử kiến trúc. Không chỉ bị “hớp hồn” bởi kiến trúc cổ của Hà Nội mà ông Jean-Noel Poirier còn “bí mật” lập danh sách những địa điểm ăn ngon nổi tiếng của Hà Nội như phở, bánh cuốn,... để giới thiệu cho bạn bè.

Một trong những địa điểm cuốn hút nhất của Hà Nội theo cảm nhận của ông Jean-Noel Poirier chính là khu vực Văn Chương mà ông vẫn thường lui tới sau những ngày làm việc căng thẳng. Với ông, Văn Chương giống như một “thành phố trong thành phố” khi nó vừa sầm uất, vừa tĩnh lặng mang nhịp điệu riêng biệt, khác với những nơi khác của Hà Nội. Chí tính riêng hành trình khám phá khu vực Văn Chương cũng đã khiến cho ông có cảm giác như đang chinh phục cuộc phưu lưu trong các bộ phim giả tưởng mang hơi hướng độc đáo. Trong quá trình khám phá Hà Nội, nhiều lần ông Jean-Noel Poirier bắt gặp những công trình kiến trúc cổ xưa mang đậm văn hóa làng xã của người Hà Nội. Ông gọi đó là những “báu vật” khảo cổ học thật sự.

Một điểm sáng về văn hóa mà ông Jean-Noel Poirier nhận thấy trong suốt khoảng thời gian làm việc tại Hà Nội là việc phố đi bộ Hồ Gươm ra đời mang đến hơi thở riêng cho Hà Nội. Mọi người đến đây được giao lưu, giải trí, kết bạn,...bằng tất cả sự thân thiện và một trái tim không biên giới. Ông cảm thấy hạnh phúc chung với những khuôn mặt rạng rỡ khi được thỏa sức bước đi, vui vầy không phải lo âu về xe cộ vào những ngày cuối tuần, cũng như tâm hồn trẻ trung, sôi nổi của những chàng trai, cô gái hết mình cống hiến cho nghệ thuật đường phố.

4 năm, một khoảng thời gian không dài nhưng cũng không phải ngắn để một người ngoại quốc tìm hiểu về Hà Nội. Nhưng phải có một tình yêu sâu đậm với nơi đây, ông Jean-Noel Poirier mới có thể dành nhiều thời gian để đi đến tận cùng với những điều giản đơn nơi đất khách. Ông nhận thấy Hà Nội ngày càng phát triển với tốc độ chóng mặt nhưng hy vọng Thủ đô sẽ không đánh mất tâm hồn và sự cuốn hút riêng của mình trên con đường hiện đại hóa. “Giữ gìn tâm hồn cũng có nghĩa là bảo vệ sự yên tĩnh và sự dìu dàng trong đời sống, những điều cốt yếu cần có của một TP năng động”, ông Jean-Noel Poirier chia sẻ trong những thước phim về Hà Nội.

“Hà Nội của tôi” được phát sóng nhân dịp kỷ niệm Ngày Giải phóng Thủ đô 10-10, cũng vào mùa thu – mùa vốn được cho là đẹp nhất của Hà Nội. Phim kết lại bằng những giai điệu quen thuộc “Hà Nội mùa thu, cây cơm nguội vàng, cây bàng lá đỏ, nằm kề bên nhau, phố xưa nhà cổ, mái ngói thâm nâu,...” mang lại niềm xúc động, tự hào và le lói trong lòng khán giả suy nghĩ sẽ làm những điều ý nghĩa cho Thủ đô để Hà Nội sẽ trở thành một phần tâm hồn của bất cứ ai, giống như với cựu Đại sứ Pháp Jean-Noel Poirier. Cảm ơn ông đã gửi đến người dân Hà Nội, người dân Việt Nam một món quà thật sự ý nghĩa. Cảm ơn về tình cảm nồng nhiệt của ông dành cho Việt Nam – quê hương thứ 2 của mình.

An Nhiên