Leo thang quân sự tại Syria: “Lợi bất cập hại” đối với Mỹ

Cập nhật: 09:36 | 14/04/2018
Chỉ vài ngày sau khi tuyên bố sẽ rút binh sĩ Mỹ khỏi chiến trường Syria, Tổng thống Donald Trump đã trừng phạt chế độ của Tổng thống Syria Bashar al-Assad và các đồng minh của Syria là Nga và Iran, đồng thời đe dọa sẽ có hành động đáp trả quân sự nhanh chóng và mạnh mẽ đối với vụ tấn công bị cáo buộc sử dụng vũ khí hóa học ở thị trấn Douma thuộc khu vực Đông Ghouta của Syria.

Diễn biến này đang khiến cho cuộc khủng hoảng Syria trở nên căng thẳng hơn nữa. Giới phân tích cho rằng, leo thang quân sự ở Syria không có lợi cho Mỹ.

Assad không có động cơ tấn công hóa học

Theo báo mạng atimes.com, vào thời điểm hiện nay, khi sự xúc động đang được các lực lượng chính trị và truyền thông lớn tích cực khai thác để tạo dựng sự đồng thuận trong công chúng, điều hết sức quan trọng là lùi lại và phân tích câu chuyện mà người Mỹ đang buộc phải nghe và xem xét một cách chính xác mối quan tâm của người Mỹ trong việc phản đối một cuộc chiến tranh khác ở Trung Đông.

Rõ ràng là chuỗi sự kiện này gần như phản ánh bối cảnh của các cuộc tấn công trước đây mà ông Assad bị cáo buộc đã chỉ đạo thực hiện ở Khan Shaykhun năm 2017 và tại Ghouta năm 2013. Trong các cuộc tấn công này, Tổng thống Assad đã ngay lập tức bị cáo buộc trước khi có bất cứ bằng chứng nào được xác minh. Cùng với lời cáo buộc này là điệp khúc kêu gọi can thiệp quân sự mạnh mẽ và ngay lập tức nhằm lật đổ chế độ Assad.

Tuy nhiên, bất chấp sức ép vô cùng lớn kêu gọi Nhà Trắng đáp trả mạnh mẽ, cả Tổng thống Mỹ khi đó là ông Barack Obama và người kế nhiệm Donald Trump đều phản đối việc Mỹ can thiệp sâu vào cuộc xung đột. Những hành động của họ đã được chứng minh là đúng nhiều tháng sau đó bởi kết quả của các cuộc thanh tra của Liên hợp quốc trong cả hai vụ đều xác nhận không có bằng chứng nào cho thấy Tổng thống Assad đã triển khai vũ khí hóa học, do đó củng cố những luận điệu cho rằng các cuộc tấn công này là những hoạt động lừa đảo của lực lượng nổi dậy nhằm kêu gọi sự ủng hộ quân sự của phương Tây.

Chế độ của Tổng thống Assad và đồng minh Nga đã gây dựng một nền tảng quan trọng trong vài năm qua để giành chiến thắng trong cuộc nội chiến kéo dài ở Syria. Tại Douma, phe đối lập đang bị bao vây và rơi vào tình thế chống cự tuyệt vọng cuối cùng trước khi quân Chính phủ Syria sắp giành chiến thắng.

Một cuộc tấn công bằng vũ khí hóa học của Tổng thống Assad vào thời điểm này, chỉ mở đường cho phương Tây trừng phạt quân sự, sẽ là hành động tự sát chính trị. Vì vậy, Tổng thống Assad hiện không hề có động cơ sử dụng vũ khí hóa học. Những kẻ kêu gọi chiến tranh hoàn toàn cố tình bỏ qua lôgic đơn giản này và thay vào đó lại biến Tổng thống Assad thành quỷ dữ.

leo thang quan su tai syria loi bat cap hai doi voi my
Nhóm tác chiến tàu sân bay USS Harry S. Truman của hải quân Mỹ đã được lệnh đến khu vực Trung Đông. ẢNH TƯ LIỆU

Mỹ thiết lập nền tảng can thiệp quân sự

Giờ đây, Washington đang phải đối mặt với một tình huống không thể đoán trước, trong đó Tổng thống Trump, người từng là ứng cử viên phản đối mọi hình thức can thiệp quân sự mà hiện ông công khai ủng hộ, đang đứng trước một thách thức chưa từng có trong lịch sử Nhà Trắng. Bị suy yếu bởi những vụ bê bối dai dẳng liên quan những cáo buộc thông đồng với Nga và cuộc sống tình dục tai tiếng trong quá khứ, cuộc khám xét bất ngờ mới đây vào văn phòng của luật sư riêng của Tổng thống Trump là ông Michael Cohen có thể khiến ông bị buộc tội.

Những sự kiện này diễn ra cùng với việc John Bolton, một nhân vật nổi tiếng hiếu chiến bị ám ảnh bởi cuộc xung đột kéo dài, được bổ nhiệm làm Cố vấn an ninh quốc gia mới của Tổng thống Trump. Vì vậy, nền tảng cho một sự leo thang can thiệp quân sự lâu dài của Mỹ vào Syria đã được thiết lập.

Tuy nhiên, bằng chứng mạnh mẽ trong lịch sử gần đây cho thấy chiến tranh sẽ chỉ tạo ra thêm nhiều người tị nạn, sự hỗn loạn, cực đoan hơn và thêm nhiều cơ hội cho khủng bố. Liệu việc lật đổ chế độ của Tổng thống Assad có cải thiện được hòa bình trong khu vực? Một lần nữa, bằng chứng cho thấy điều ngược lại. Chế độ của Tổng thống Assad là một lực lượng ủng hộ chủ nghĩa thế tục trong một khu vực mà chủ nghĩa cực đoan tôn giáo đang thịnh hành.

Một Syria không có Tổng thống Assad chắc chắn sẽ hỗn loạn, nơi mà tổ chức khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng và các phần tử Hồi giáo cực đoan khác sẽ lấp khoảng trống quyền lực và biến nước này thành một nơi huấn luyện những kẻ khủng bố trong tương lai. Chúng ta đã chứng kiến chu trình này rất nhiều lần trước đây, ở Afghanistan, Iraq và Libya. Vì vậy, đừng lặp lại sai lầm tương tự.

Liệu một cuộc xâm lược Syria có làm nước Mỹ giàu hơn? Một lần nữa cần phải nhắc lại con số 6.000 tỷ USD đã được chi trong cuộc chiến thất bại thảm hại tại Iraq. Cuộc chiến này có lẽ là một trong những sai lầm địa chính trị lớn nhất trong lịch sử gần đây.

Hiện nay, khi mà nợ quốc gia của Mỹ đang tăng vọt lên 21 nghìn tỷ USD, tình trạng kinh tế bấp bênh ngày càng gia tăng trong khi giá cả sinh hoạt và sự phân hóa về kinh tế và xã hội tăng chưa từng thấy đang thách thức xã hội Mỹ, một cuộc chiến ở Syria không nên nằm trong danh sách những ưu tiên quốc gia. Một cuộc chiến khác ở Trung Đông, nơi Mỹ lật đổ một chế độ thế tục nữa để tạo ra một khoảng trống quyền lực cho những phần tử Hồi giáo cực đoan, sẽ không cải thiện được an ninh của người Mỹ mà trái lại sẽ gây nguy hiểm cho họ.

Một cuộc chiến tranh khác ở Trung Đông sẽ không làm tăng sự thịnh vượng mà chỉ gây thiệt hại cho Mỹ. Cuộc chiến đó sẽ làm gia tăng đáng kể nợ liên bang và làm giảm các nguồn lực giá trị, từ đầu tư vào cơ sở hạ tầng quan trọng, điều cần thiết để duy trì khả năng cạnh tranh kinh tế của Mỹ. Một cuộc chiến nữa ở Trung Đông sẽ đặt nước Mỹ vào tình thế bên miệng hố chiến tranh với Nga - cường quốc hạt nhân lớn.

Rõ ràng, một cuộc chiến ở Syria không hề có lợi cho Mỹ, và một sự leo thang quân sự lớn sẽ chỉ dẫn đến những hậu quả tai hại.

Hồng Phúc