Nhạc sĩ ca khúc Nơi đảo xa đã về với đất mẹ

Cập nhật: 09:26 | 24/05/2018
Thế là nhạc sĩ Thế Song – cha đẻ của ca khúc Nơi đảo xa đã về với đất mẹ. Nhưng, ông và những ca khúc của ông sẽ còn sống mãi trong lòng khán giả…

Nhạc sĩ Thế Song có tên thật là Nguyễn Thế Song, SN 1933, tại Bích Câu, Hà Nội. Ông từng là diễn viên hát tại Đoàn ca nhạc Đài phát thanh Tiếng nói Việt Nam (nay là Đài Tiếng nói Việt Nam), sau đó là cán bộ biên tập âm nhạc của Đài cho đến khi về hưu.

Nhạc sĩ Thế Song sáng tác gần 600 ca khúc gồm nhiều đề tài, thể loại khác nhau, cho cả lứa tuổi thiếu nhi. Tuy nhiên, phần lớn trong số đó là các ca khúc về biển đảo quê hương như: Nơi đảo xa, Biển mưa, Biển chuyện tình hóa đá, Hoa hồng biển đảo, Mênh mang Trường Sa, Ngôi nhà lính đảo, Tình em theo cánh sóng, Hát từ vùng gió xoáy, Hòn mưa, Sóng ru, Vũng Tàu tình yêu biển, Cát Bà tình em, Biển hẹn Cà Mau… Quan điểm nghệ thuật trong sáng tác của nhạc sĩ Thế Song là: “Phải tích lũy vốn dân ca của ông cha để lại mà tìm tòi phát hiện cái hay, cái đẹp trong đó để sáng tạo trong tác phẩm của mình mang tính thời đại, không sao chép”.

nhac si the song se con song mai
Dù đã đi xa nhưng những sáng tác của Nhạc sĩ Thế Song sẽ sống mãi trong lòng khán giả. ẢNH TƯ LIỆU

Có một điều rất đặc biệt về ca khúc Nơi đảo xa của nhạc sĩ Thế Song, đó là ông sáng tác ca khúc về hải đảo này trong chính lần đi công tác ở các đồn biên phòng tại Quảng Ninh vào năm 1979. Nghỉ tại trạm sửa chữa tàu biển số 48 của bộ đội hải quân, nhạc sĩ Thế Song được nghe các chiến sĩ kể rất nhiều câu chuyện cảm động về cuộc sống, gia đình,… Có chiến sĩ từng đóng quân tại Trường Sa chia sẻ anh và các đồng đội đã kinh qua hết những gian khổ, không bị đầu hàng trước bất cứ khó khăn nào, kể cả cái chết. Nhưng, các anh lại rất sợ nỗi nhớ nhà, nhớ người thân.

Có người chia sẻ, trên đảo toàn con trai nên nhiều lúc chỉ “thèm” được nhìn thấy một người con gái,.. Càng nghe, nhạc sĩ Thế Song càng cảm động và thấm thía hơn nỗi lòng của những người lính biển đang ngày ngày canh gác cho biển trời của Tổ quốc. Những xúc cảm đó đã giúp nhạc sĩ Thế Song hoàn thành xong lời 1 của ca khúc Nơi đảo xa trong khoảng thời gian mấy tiếng đồng hồ đi từ Quảng Ninh về Hà Nội. Lời 2 của ca khúc được ông viết tại nhà riêng.

Sau khi hoàn thành xong ca khúc Nơi đảo xa, nhạc sĩ Thế Song mời nhạc sĩ Nguyễn Mạnh Trường khi đó cũng là BTV âm nhạc nổi tiếng của Đài Tiếng nói Việt Nam phối nhạc. Sau đó, ca sĩ Tiến Thành (rất nổi tiếng thời đó) được lựa chọn thể hiện ca khúc này.

Sáng tác ca khúc về Trường Sa nhưng một thời gian dài sau khi bài hát ra mắt, nhạc sĩ Thế Song mới có cơ hội đặt chân đến Trường Sa. Đó là năm 1995, ông cùng các nhạc sĩ Doãn Nho, Lương Nguyên... đến thăm cán bộ, chiến sĩ tại Trường Sa. Trong một buổi giao lưu văn nghệ, các chiến sĩ biết mặt cha đẻ của ca khúc Nơi đảo xa mà họ vẫn thường hay hát liền vây lấy ông. Đó cũng là khoảng thời gian giúp nhạc sĩ Thế Song thu lượm được rất nhiều chất liệu sống để sáng tác ra các ca khúc khác về biển.

Sau 40 công tác tại Đài Tiếng nói Việt Nam, nhạc sĩ Thế Song nghỉ hưu nhưng vẫn tiếp tục cộng tác với ban biên tập âm nhạc của Đài Tiếng nói Việt Nam, đồng thời tham gia hoạt động âm nhạc của Hội Âm nhạc Hà Nội.

Năm 2014, nhạc sĩ Thế Song bị tai biến lần 2 và liệt nửa người. Được sự tận tình chăm sóc của con cái, sức khỏe ông tiến triển hơn rất nhiều, ông đã có thể ngồi xe lăn. Tuy nhiên, hai năm gần đây, ông chỉ nằm trên giường, không nói được, ăn uống đều bằng đường xông. Nhạc sĩ Thế Hiển, con trai nhạc sĩ Thế Song cho biết những ngày tháng nằm viện hay ở nhà, tình yêu của nhạc sĩ Thế Song dành cho âm nhạc vẫn không hề thay đổi. Nhiều lần, ông ra hiệu cho con cái mở nhạc lên nghe. Các con đều nhận thấy nét mặt tươi tỉnh của bố khi đó.

Đêm nhạc cuối cùng của nhạc sĩ Thế Song được thực hiện vào năm 2016, do Hội Nhạc sĩ Hà Nội tổ chức. Đây là đêm nhạc dành tặng 3 nhạc sĩ gồm nhạc sĩ Thế Song, nhạc sĩ Nguyễn Tài Tuệ và nhạc sĩ Ngô Quốc Tính. Trước khi nhạc sĩ Thế Song mất, gia đình của ông từng có ý định tổ chức đêm nhạc chuyên về biển đảo quê hương nhưng chưa thực hiện được. Được biết, tại lễ viếng nhạc sĩ Thế Song vào ngày 24-5, gia đình nhạc sĩ sẽ làm clip nhạc tổng hợp các ca khúc của ông như: Nơi đảo xa, Bài ca trên đỉnh Pò Hèn, Tình yêu bên suối… Đây cũng là những ca khúc đã mang về cho nhạc sĩ Thế Song Giải thưởng Nhà nước về văn học Nghệ thuật năm 2017, cách đây đúng 1 năm.

Dù đi xa nhưng tâm hồn, hình ảnh và những sáng tác của nhạc sĩ Thế Song vẫn sống mãi trong lòng khán giả, để rồi mỗi khi những giai điệu tự hào ấy vang lên, ai cũng cảm thấy bồi hồi, xúc động và thêm yêu Tổ quốc mình.

Hồng Giang