Những kỳ vọng và tiếp nối của ngành giáo dục năm 2018

Cập nhật: 13:00 | 16/02/2018
Năm vừa qua đối với ngành giáo dục, khối lượng công việc thực hiện và đang hoàn thiện có thể được gọi là “khổng lồ” với nhiều chính sách cũng như những điểm mới quan trọng.

Đổi mới giáo dục phổ thông, siết chặt chất lượng với giáo dục ĐH và công tác thi cử dần đi vào quy củ, nhưng vẫn còn những công việc bộn bề, dang dở với nhiều kỳ vọng “đổi mới thực sự” trong năm 2018.

Kỳ vọng vào Luật giáo dục sửa đổi

Thực hiện Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2018 và điều chỉnh chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2017 của Quốc hội và phân công của Thủ tướng Chính phủ, Bộ GD&ĐT đã chủ trì phối hợp với các bộ, ngành có liên quan xây dựng dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục và Luật Giáo dục đại học.

Dự thảo dự án Luật Giáo dục đại học sửa đổi, bổ sung 36 điều liên quan tới 4 chính sách cơ bản: mở rộng phạm vi, nâng cao hiệu quả của tự chủ đại học; đổi mới quản trị đại học, đổi mới quản lý đào tạo tiệm cận với chuẩn quốc tế, đổi mới quản lý nhà nước phù hợp với điều kiện tự chủ đại học. Những sửa đổi, bổ sung này nhằm gỡ bỏ các vướng mắc để phát triển giáo dục đại học, kiến tạo hành lang pháp lý vững chắc, thông thoáng, hấp dẫn để thực hiện tốt tự chủ đại học, nâng cao chất lượng giáo dục đại học, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, đồng thời khuyến khích thu hút các nguồn lực trong nước và quốc tế tham gia phát triển giáo dục đại học.

nhung ky vong va tiep noi cua nganh giao duc nam 2018
Dự thảo Luật giáo dục sửa đổi có nhiều thay đổi, trong đó quy định miễn học phí cấp THCS

Bộ GD&ĐT cũng công bố bản dự thảo Luật Giáo dục sửa đổi, bổ sung 120 điều, trong đó có 4 vấn đề nổi cộm gồm: đề xuất tăng lương giáo viên lên thang bảng cao nhất trong hệ thống lương công chức; miễn học phí bậc THCS; nâng chuẩn trình độ giáo viên tiểu học và phân luồng, định hướng nghề nghiệp THPT.

Những thay đổi dự kiến này nhận được đa số ý kiến đồng tình, nhưng cũng có không ít băn khoăn cho rằng, liệu có đủ cơ sở để tăng lương giáo viên lên bậc cao nhất, và chuẩn bị kinh phí cho miễn học phí cấp THCS. Từ các ý kiến đóng góp qua nhiều “kênh”: Hội thảo góp ý, bài chuyên khảo, ý kiến chuyên gia, truyền thông, Bộ đang tổng hợp và có những điều chỉnh.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục và Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục đại học theo kế hoạch sẽ được Quốc hội thông qua vào kỳ họp thứ 6 (tháng 10-2018).

Chương trình và sách giáo khoa mới những vấn đề rất được quan tâm

Trước yêu cầu đổi mới, cuối năm 2015, Thủ tướng phê duyệt Đề án đổi mới chương trình, sách giáo khoa giáo dục phổ thông mới nhằm chuyển biến căn bản, toàn diện về chất lượng và phát triển năng lực, phẩm chất học sinh.

Đề án được phê duyệt thì chương trình, sách giáo khoa mới phải lấy học sinh làm trung tâm. Thực hiện một chương trình, nhiều sách giáo khoa. Xây dựng chương trình, thẩm định, ban hành trước làm cơ sở cho việc biên soạn sách.

Tháng 7-2017, Ban chỉ đạo đổi mới chương trình, sách giáo khoa thông qua chương trình tổng thể và xác định chương trình giáo dục phổ thông gồm hai giai đoạn cụ thể tuy nhiên, chương trình được các chuyên gia đánh giá là chưa bám sát thực tiễn.

Vì vậy, cuối tháng 11-2017, gần 90% đại biểu Quốc hội đã thông qua Nghị quyết điều chỉnh lộ trình triển khai chương trình, sách giáo khoa. Cụ thể, sẽ lùi 2 năm so với quy định cũ.

nhung ky vong va tiep noi cua nganh giao duc nam 2018
Chương trình GDPT và sách giáo khoa mới rất được quan tâm

Tháng 1-2018, Ban soạn thảo chương trình GDPT đã công bố dự thảo môn học của chương trình mới từ lớp 1 đến lớp 12 trong đó tăng tính tích hợp, và có thêm những môn học mới.

Dự thảo chương trình các môn học được Bộ Giáo dục và Đào tạo đăng công khai để lấy ý kiến rộng rãi dư luận khoảng 2 tháng.

Dự kiến tháng 4-2018, Bộ sẽ công bố chương trình chính thức. Đến thời điểm này, các dự thảo chương trình bộ môn vẫn đang nhận được góp ý, bên cạnh ý kiến đồng tình có không ít băn khoăc về việc dạy tích hợp ra sao, một chương trình nhiều bộ sách thì việc kiểm tra trên toàn quốc liệu có thống nhất?

Vấn đề đội ngũ giáo viên đặt ra nhiều thách thức

Chất lượng đội ngũ giáo viên là một trong những nhân tố quan trọng quyết định trực tiếp chất lượng giáo dục. Do đó, nâng cao năng lực sư phạm cho đội ngũ giáo viên là nhiệm vụ hết sức cấp bách, đặc biệt quan trọng hiện nay.

Nhìn từ đề án Ngoại ngữ 2020 khi chưa đạt mục tiêu đề ra, có nguyên nhân không nhỏ từ việc đội ngũ giáo viên chưa đạt chuẩn. Với chương trình và sách giáo khoa mới, rõ ràng, yêu cầu đội ngũ giáo viên đạt chuẩn, có thể đáp ứng được chương trình mới là rất quan trọng.

nhung ky vong va tiep noi cua nganh giao duc nam 2018
Giáo viên là một trong những yếu tố quan trọng góp phần vào thành công của chương trình mới, rộng hơn nữa là đổi mới giáo dục toàn diện

Khẳng định đội ngũ giáo viên là một trong những nhân tố quan trọng quyết định sự thành công của chương trình mới, GS Nguyễn Minh Thuyết, Tổng chủ biên ban soạn thảo chương trình GDPT mới cho biết, Bộ đã có sự chuẩn bị chu đáo.

“Chúng tôi đã kiểm tra, đánh giá đội ngũ hiện nay xem có đáp ứng được chương trình mới, cần thêm những gì để dạy tốt chương trình này… Bộ từ đó đã có kế hoạch và chuẩn bị chu đáo để đào tạo mới nguồn nhân lực và tập huấn, bồi dưỡng giáo viên hiện nay. Thời gian 3-4 năm để chính thức triển khai chương trình đủ cho chúng ta tạo được ra đội ngũ người thầy dạy cho những môn học tích hợp mới”, ông Thuyết nói.

Năm mới 2018, những công việc mà ngành giáo dục phải hoàn thiện còn rất nhiều, và xã hội luôn kỳ vọng rằng đây thực sự là những đổi mới căn bản, toàn diện, có tính chất ổn định, có hiệu quả để giáo dục Việt Nam có thể đáp ứng được yêu cầu đào tạo con người, đào tạo nhân lực trong bối cảnh thế giới có nhiều thay đổi.

T.Fan