Cung cấp dịch vụ công: Lợi ích thiết thực khi tư nhân tham gia!

Cập nhật: 09:03 | 18/05/2019
Phòng Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI) vừa tổ chức hội thảo Vai trò của tư nhân trong cung cấp DVC.

Phát biểu khai mạc hội thảo, Chủ tịch Phòng Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI) Vũ Tiến Lộc nhấn mạnh, quan điểm của Đảng, Nhà nước là Nhà nước không làm những gì tư nhân có thể làm.

Thực tế cho thấy, ở đâu có sự tham gia của tư nhân gắn với minh bạch hóa thì ở đó chất lượng dịch vụ được nâng cao. Tuy nhiên, hiện nay, vẫn nhiều dịch vụ công (DVC) do cơ quan Nhà nước thực hiện, gắn liền với quy trình khép kín. Điều này dẫn đến không minh bạch vì cơ quan Nhà nước vừa làm chính sách, vừa thực thi chính sách, điều kiện cung cấp DVC do Nhà nước ban hành và cũng do cơ quan Nhà nước trực tiếp thực hiện rồi kiểm tra điều kiện tuân thủ DCV… là không phù hợp với sự vận hành của nền kinh tế thị trường hiện đại.

Điều này đã dẫn đến nhiều DVC chỉ mang tính đăng ký, thông báo, nhưng lại trở thành việc xin-cho. Vì vậy, ông Lộc cho rằng, cần huy động sự tham gia của khu vực tư nhân vào cung cấp các DVC, và bộ máy Nhà nước cần tập trung vào việc xây dựng và hoàn thiện thể chế. Bởi, thể chế là yếu tố quyết định cạnh tranh quốc gia.

cung cap dich vu cong loi ich thiet thuc khi tu nhan tham gia
Trưởng ban Pháp chế VCCI Đậu Anh Tuấn nhìn nhận, có lợi ích rất lớn khi tư nhân tham gia cung cấp dịch vụ công. Ảnh: P.Thảo

Trưởng ban Pháp chế VCCI Đậu Anh Tuấn nhìn nhận, lợi ích rất lớn khi tư nhân tham gia là tạo động lực cạnh tranh. Ví dụ trước đây, bóng đá là câu chuyện của các đơn vị Nhà nước, nhưng từ khi tư nhân tham gia tài trợ cho các CLB, mở trung tâm đào tạo trẻ, tài trợ cho đội tuyển quốc gia thì bóng đá đã thu được những kết quả thành công. Ngay với đội bóng đá Thanh Hóa, “bầu” Đệ (ông Nguyễn Văn Đệ - Chủ tịch Hiệp hội Y tế tư nhân Việt Nam) vừa quay trở lại đầu tư thì đã thắng giòn giã 2 trận.

Hay câu chuyện của hàng không, là người bay vài chục lần trong năm, ông Tuấn cho hay Vietnam Airline có sự chuyển mình rất lớn từ khi có sự tham gia của Vietjet và mới đây là Bamboo airline. “Lợi ích của tư nhân tham gia DVC không chỉ là vốn mà trình độ quản trị”, ông Tuấn nói.

Theo Trưởng ban Pháp chế VCCI, có lĩnh vực khi tư nhân tham gia, tư nhân làm rất tốt và Nhà nước không còn phải làm nữa; có lĩnh vực thu hút tư nhân mang lại cạnh tranh, khiến bản thân các DN Nhà nước cũng phải tự mình chuyển đổi để tốt hơn; có lĩnh vực thu hút tư nhân thì có mang lại một số lợi ích, nhưng cũng đặt ra nhiều vấn đề quan ngại; có lĩnh vực thu hút tư nhân nhưng tư nhân lại không vào; có lĩnh vực tư nhân tham gia nhưng lại là độc quyền…

Chính vì vậy, vai trò của Nhà nước là tạo luật chơi: Bảo hộ quyền tài sản, quyền kinh doanh; Hỗ trợ, ưu đãi đầu tư ban đầu; Giám sát đầu ra thay vì giám sát quá trình; Chống độc quyền; Thiết lập các tiêu chuẩn, quy chuẩn chung; Bảo vệ người tiêu dùng; Giải quyết tranh chấp.

Ông Đoàn Tiến Giang, chuyên gia về PPP cho hay, thực trạng khi tiến hành cho tư nhân tham gia cung ứng DVC, không ít cơ quan công quyền lo lắng, sợ mất kiểm soát, sợ tư nhân chạy theo lợi nhuận, hành xử không tốt, không đúng mực…. Bên cạnh đó, một lo lắng nữa là khi chuyển giao nhiều việc cho tư nhân thì sẽ mất nhiều vị trí việc làm trong khu vực công và phải cắt giảm nhân sự. Tuy nhiên, thực tế đã cho thấy các lợi ích thiết thực khi tư nhân tham gia cung ứng DVC.

Bà Trần Thị Quang Hồng, Viện Khoa học pháp lý, Bộ Tư pháp khẳng định, nếu nói thành tựu quan trọng nhất của cải cách tư pháp trong thời gian qua, theo bà đó là xã hội hóa tư pháp. Cụ thể là xã hội hóa các dịch vụ bổ trợ tư pháp như công chứng, giám định, thừa phát lại, quản tài viên.

Với công chứng, người dân có nhiều sự lựa chọn trong việc chứng nhận các hợp đồng, giao dịch (có thể lựa chọn công chứng tại Phòng công chứng hoặc Văn phòng công chứng tùy thuộc vào nhu cầu). Sự phát triển mạnh mẽ của dịch vụ công chứng đã góp phần thúc đẩy các giao dịch trong nền kinh tế thị trường, qua đó thúc đẩy sự phát triển kinh tế-xã hội nói chung. Tuy nhiên, một số bất cập đã phát sinh từ thực tiễn hoạt động công chứng như việc thu phí công chứng và các loại phí dịch vụ hỗ trợ còn tùy tiện, công chứng viên cố tình làm sai lệch giấy tờ, tài liệu, công chứng viên “làm liều”, không tuân thủ đúng thủ tục, việc lưu giữ giấy tờ, hồ sơ chưa hợp lý…

Vì vậy, theo bà Hồng, vẫn cần phải có quy hoạch công chứng, vì với công chứng, thừa phát lại không thể để cạnh tranh quá mức mà cạnh tranh ở mức độ phù hợp để đảm bảo tính nghiêm minh của DVC. Đồng thời, phải phát huy vai trò đạo đức nghề nghiệp và sử dụng điều nay như một biện pháp để quản lý công chứng viên, bên cạnh các quy tắc pháp luật.

Phương Thảo

tra-cuu-diem-thi-bottom-article