Lũy thép miền biên ải

Cập nhật: 09:46 | 10/01/2019
Hứng chịu hàng chục lần tiến công của địch, nhiều cán bộ, chiến sĩ hy sinh và thương vong nhưng đồn Biên phòng Bờ Y, xã Bờ Y, huyện Ngọc Hồi, tỉnh Kon Tum vẫn đứng vững, xứng đáng là lũy thép miền biên ải.

Trang sử oai hùng

Đồn biên phòng Bờ Y được thành lập ngày 15-6-1975. Trong tài liệu của Bộ Tư lệnh Công an nhân dân vũ trang ghi lại, đồn biên phòng 671 (tiền thân của đồn biên phòng Bờ Y sau này) chuyển đến vị trí mới tại ngã ba biên giới; đoạn đường từ đồn cũ về đồn mới ở khu vực ngã 3 biên giới hiện nay gần 1 ngày đường đi bộ. Xã Bờ Y lúc đó có 5 làng (Iệc; Tà Ka; Đắk Mế; Kon Khôn; Đắk Răng) khi chuyển ra đều ở xung quanh đồn. Khu vực ngã 3 biên giới trước đó là khu rừng le chưa có người ở, cách đó khoảng 4 cây số là đại đội 12 thuộc Trung đoàn 732 (hiện là Tiểu đoàn 19 của BĐBP tỉnh Kon Tum).

Đồn chuyển về đóng tạm tại khu vực khúc cua xuống suối Đắk Hliêng, vị trí xây dựng đồn là khu vực ngã 3 đường lên Cửa khẩu quốc tế Bờ Y và trạm kiểm soát Đắk Kôi vốn là căn cứ quân sự của Mỹ, ngụy (khu vực này cùng với Đắk Tô - Tân Cảnh được giải phòng năm 1972). Xung quanh khu vực đóng quân, bom mìn của Mỹ, ngụy còn dày đặc.

Khi cả một chiều dài biên giới chưa dứt tiếng súng của đám tàn quận ngụy quyền, của nhiều nhóm Fulro thì những người lính của đồn lại phải cầm súng chống lại những kẻ xâm lấn từ bên kia biên giới do Pôl Pốt cầm đầu.

Ngày 3-5-1978, trên hướng đồn biên phòng 637, đồn Mô Ray và đồn 641, Pôl Pốt đưa lực lượng vũ trang sang đất ta phục kích, cài mìn trên trục đường giao thông, chặn đánh các xe chở lương thực, thực phẩm vào các đồn, yêu cầu ta chuyển đồn biên phòng sâu vào nội địa… Những trận đánh ác liệt giữa ta và địch liên tiếp diễn ra. Cũng trong ngày này, sau khi nhận được tin báo của nhân dân, đồng chí A Nhoong, chỉ huy đồn đã bố trí người mật phục nhóm lính Pôl Pốt tại làng Iệc.

Đúng 4g trận đánh nổ ra, địch vừa nổ súng bắn trả vừa rút chạy về bên kia biên giới. Đồng chí Nhoong bị thương nặng, hy sinh khi anh em cáng gần về đến đồn. Một số người dân xã Bờ Y báo, ở bên kia biên giới có một số nấm mộ mới chôn, đó chính là số lính Pol Pốt đã bị ta tiêu diệt sáng 3-5-1978. Sau trận chiến này, máu của những người lính tiếp tục đổ, anh A Dương và anh Quyền hy sinh do vướng mìn trên biên giới, anh A Chanh bị thương trong lần phản công quân Pôl Pốt khi chúng tìm cách tấn công vào đồn, anh Nguyễn Ngọc Truyền bị thương khi ở chốt…

Trong năm 1978, địch gây ra 204 vụ vi phạm biên giới, 57 lần dùng hỏa lực bắn vào các đồn, chốt của ta, 4 lần dùng lực lượng bộ binh từ đại đội đến trung đoàn có hỏa lực yểm hộ vây ép các đồn 649, 653, 657, 671, C1, C3, Tiểu khu 66. Tất cả các đợt tiến công của địch đều bị các lực lượng của ta đánh trả quyết liệt. Công tác phối hợp được thực hiện chặt chẽ trong chiến đấu, đạt hiệu quả cao. Đặc biệt là trận hiệp đồng giữa đồn 653, Tiểu khu 66 với Tiểu đoàn bộ đội địa phương đánh địch ở ngã ba đường 1B và trận chiến đấu 9 ngày đêm của đồn Biên phòng 649 và C3.

Tháng 1-1979, được sự giúp đỡ của quân tình nguyện Việt Nam, quân và dân Campuchia nổi lên lật đổ chính quyền phản động Pôl Pốt, giải phóng đất nước Campuchia khỏi họa diệt chủng. Thực hiện chủ trương làm nhiệm vụ quốc tế đối với Campuchia, 30% cán bộ, chiến sĩ của đồn đã vui vẻ nhận nhiệm vụ lên đường làm nghĩa vụ quốc tế.

luy thep mien bien ai
Chiến sĩ đồn biên phòng Bờ Y tuần tra bảo vệ biên giới. Ảnh: X.K

Ngã ba biên giới

40 năm trôi qua, vết thương chiến tranh ngày nào gần như không còn để lại dấu vết nơi vành đai biên giới. Nếu đến với Bờ Y mà không tới cột mốc ngã ba biên giới sẽ thật là uổng công. Cột mốc còn được gọi với cái tên khác: “Ngã ba Đông Dương”. Sau hàng chục bậc đi được xây bằng gạch, cuối cùng chúng tôi cũng đặt chân tới cột mốc hình tam giác được Chính phủ 3 nước Việt Nam, Lào, Campuchia khánh thành vào đầu năm 2008, ở độ cao 1.086m.

Từ đây về đến khu dân cư của ta và nước bạn Lào chỉ khoảng 10 cây số, nhưng muốn sang Campuchia phải băng rừng lội suối gấp bảy tám lần như thế trong điều kiện đi cả ngày đường mà chẳng gặp mặt một ai. Cột mốc biên giới nơi một tiếng gà gáy ba nước cùng nghe là đây. Thượng úy Nguyễn Viết Đồng, cán bộ đồn Bờ Y được chỉ huy đồn phân công đi cùng chúng tôi kể: “Lính đồn Bờ Y, mùa khô “tuyên chiến” với cái nắng, cái gió đến… “héo” cả người, còn khi trời chuyển mưa là phải trên mũ, dưới tất trùm kín để “né” bớt cái lạnh và sự khát máu từ đám ruồi vàng, đỉa khô (vắt).

Bộ đội biên phòng Việt Nam thường xuyên tiếp tế lương thực thực phẩm cho lực lượng bảo vệ biên giới nước bạn Campuchia mà đường giáp biên giới bạn, vắt nhiều lắm. Có khi trao quà xong, thấy ống quần rung rung, bộ đội cúi xuống lôi ra kiểu gì cũng được vài con. Hiện đồn đảm nhiệm tuần tra bảo vệ gần 20km biên giới, có 9 cột mốc tiếp giáp với 2 nước bạn là Lào và Campuchia. Tại mỗi cột mốc, sau khi tiến hành phát quang các cành cây rậm rạp, quan sát, kiểm tra các dấu hiệu cột mốc biên giới thấy không có gì thay đổi, nghi lễ chào cột mốc - chủ quyền Tổ quốc - được các chiến sĩ thực hiện trang nghiêm”.

Trung tá Lã Hồng Đăng, Đồn phó đồn biên phòng Bờ Y cho biết, ngoài nhiệm vụ phối hợp tốt với địa phương để bảo vệ an ninh nơi biên giới, các cán bộ, chiến sĩ của đồn cũng làm tốt công tác đối ngoại với người dân và lực lượng biên phòng của hai nước bạn. Những ngày cuối năm, các cán bộ, chiến sĩ của đồn lại căng mình ra thực hiện các chuyến tuần tra, mật phục với các đối tượng buôn bán hàng lậu, đặc biệt là pháo lậu. Thời điểm này năm ngoái, đồn đã thu giữ 260 kg pháo lậu. Số lượng pháo trên được phát hiện cách trạm cửa khẩu 1,6 km, đoạn qua thôn Lệc, xã Bờ Y được các đối tượng buôn lậu bỏ trong 7 bao tải rồi giấu trong bụi cây bên vệ đường tuần tra.

Tháng 6-2018, đồn phối hợp với Đoàn đặc nhiệm phòng chống ma túy và tội phạm miền Trung, Phòng Phòng chống ma túy và tội phạm bộ đội biên phòng Kon Tum và Đội kiểm soát Hải quan chống buôn lậu khu vực miền Trung phá thành công 2 chuyên án liên quan đến ma túy và pháo nổ. Vào lúc 13g45 phút, ngày 22-6, tại khu vực km7+700 QL40, xã Bờ Y, tổ công tác đã bắt giữ 2 đối tượng là Phan Thái Hiền là lái xe đầu kéo container BKS 51C-411.08 đang vận chuyển 89,5 kg pháo và Lương Kim Hà cũng là lái xe đầu kéo container BKS 51C-700.89, trên xe vận chuyển 80kg pháo.

Một chuyên án khác, vào lúc 6g ngày 18-6, tại khách sạn Hải Vân, thị trấn Plei Kần, huyện Ngọc Hồi, tổ công tác đã bắt quả tang 3 đối tượng vận chuyển 1kg ma túy tổng hợp. Các đối tượng bị bắt giữ gồm Thao Lợi, A Nhe và A Tuyên đều trú tại thôn Tà Ka, xã Bờ Y. Đây là chuyên án thu giữ được số lượng ma túy tổng hợp dạng đá lớn nhất từ trước đến nay trên địa bàn khu vực biên giới tỉnh Kon Tum mà lực lượng chuyên trách của bộ đội biên phòng tỉnh chủ trì triệt phá.

Ngoài giữ vững an ninh trị an biên giới, các cán bộ chiến sĩ của đồn còn tham gia giúp nhân dân làm kinh tế, vận động người dân không đốt rừng để lấy đất làm nương rẫy, thực hiện tốt chương trình: “Nâng bước em đến trường” nhằm giúp đỡ các em học sinh có hoàn cảnh khó khăn được đến trường.

Gia Bảo