Tham gia Công ước số 98: Xem xét sự đồng bộ, thống nhất trong hệ thống pháp luật

Cập nhật: 19:58 | 10/06/2019
Tiếp tục chương trình kỳ họp thứ 7, Quốc hội đã thảo luận về việc gia nhập Công ước số 98 về áp dụng những nguyên tắc của quyền tổ chức và thương lượng tập thể của Tổ chức Lao động quốc tế ILO.

Đại biểu Thạch Phước Bình (Trà Vinh) cho rằng, bên cạnh những mặt tích cực do Công ước số 98 mang lại thì việc gia nhập Công ước cũng bị ảnh hưởng bởi các thách thức trong bối cảnh Việt Nam vẫn còn là một nước đang phát triển, kinh tế khó khăn, đời sống và việc làm của người lao động còn nhiều vấn đề cần giải quyết.

Đó là với những cam kết về thương lượng tập thể và mở rộng phạm vi đình công trong CPTPP, Công ước số 98 dự báo tình hình quan hệ lao động, đình công sẽ diễn biến phức tạp, khó lường, các xung đột trong và ngoài phạm vi doanh nghiệp cũng sẽ diễn biến phức tạp làm ảnh hưởng nhất định đến tình hình an ninh, chính trị, trật tự an toàn xã hội.

Vì vậy, đại biểu đề nghị Chính phủ rà soát, đánh giá đầy đủ các mặt không thuận lợi khi gia nhập công ước để chủ động phương án xử lý tốt nhất, không làm ảnh hưởng đến sản xuất và đời sống của người lao động.

“Tổ chức đại diện cho người lao động ở Việt Nam hiện nay là Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam, cần đổi mới mạnh mẽ nội dung, phương thức hoạt động trọng tâm, đáp ứng mong muốn và nhu cầu của người lao động để thực sự là tổ chức đại diện đầy đủ, hiệu quả cho người lao động trong nền kinh tế thị trường, trong bối cảnh hội nhập mới, khi có sự cạnh tranh về vai trò đại diện.

Nghiên cứu sớm sửa đổi, bổ sung Luật Công đoàn năm 2012 để đảm bảo tính thống nhất, đồng bộ với các quy định mới được sửa đổi, bổ sung trong Bộ luật Lao động năm 2012”, đại biểu nói.

tham gia cong uoc so 98 xem xet su dong bo thong nhat trong he thong phap luat
Đại biểu Thạch Phước Bình phát biểu ý kiến về gia nhập Công ước số 98 (ảnh: Quốc hội)

Đại biểu Bùi Sỹ Lợi (Thanh Hóa) thống nhất về chủ trương gia nhập Công ước số 98 về áp dụng những nguyên tắc của quyền tổ chức và thương lượng tập thể của Tổ chức Lao động quốc tế ILO.

Theo đại biểu, quy định điều kiện về quyền thành lập, gia nhập và hoạt động công đoàn theo khoản 1 Điều 5 của Luật Công đoàn như sau: "Người lao động là người Việt Nam làm việc trong cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp có quyền thành lập và gia nhập công đoàn".

Quy định này không có sự phân biệt, tách bạch rõ từng loại lao động. Người lao động bình thường và các nhóm khác cũng là người lao động nhưng lại đại diện cho lợi ích của người sử dụng lao động.

“Điều này hiểu là trong doanh nghiệp, cả chủ sử dụng lao động và người lao động đều là người lao động và là đoàn viên công đoàn, như vậy có bị coi là hành vi chi phối của người sử dụng lao động với tổ chức công đoàn theo quy định tại Điều 2 Công ước 98 hay không? Tức là chủ sử dụng lao động vừa là đoàn viên công đoàn nhưng đương nhiên có quyền được xét kỷ luật đoàn viên công đoàn của mình. Điều này đương nhiên được coi là hành vi chi phối của người sử dụng lao động”, đại biểu nói.

Tuy Công ước số 98 không liên quan trực tiếp đến Luật Công đoàn nhưng là cặp song sinh với Công ước 87 về quyền tự do hiệp hội và quyền được tổ chức, vì vậy, đại biểu Bùi Sỹ Lợi cho rằng, nếu gia nhập Công ước 98 thì đương nhiên chúng ta phải sửa Luật Công đoàn.

Bên cạnh đó, tại thời điểm này, Công ước số 98 cơ bản tương thích với Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi năm 2017 và Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Nhưng nếu khi chúng ta sửa Bộ luật Lao động thì có thể có một số nội dung hoàn toàn không còn tương thích với 2 Bộ luật này và một số pháp luật khác có liên quan, như các nội dung về giải quyết tranh chấp lao động tập thể và trình tự, thủ tục đình công.

Do đó, Chính phủ cần có kế hoạch xem xét để bảo đảm sự đồng bộ, thống nhất trong hệ thống pháp luật. Đồng thời, Chính phủ sớm nghiên cứu xây dựng Luật Tố tụng lao động để bảo đảm hiệu quả giải quyết tranh chấp lao động thông qua Tòa án là chủ yếu.

H.L

tra-cuu-diem-thi-bottom-article